Lista synonimów

według stanu na dzień 31.01.2003 roku

Litera I

Listy sporządzono we współpracy z mgr Łukaszem Kruszewskim z Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Iberyt - substancja zawierająca K,Al,Si,O; nazwa zdyskredytowana

Ice (eis, glace) = lód

Iddingsyt (oroseit) – produkt wietrzenia oliwinu; blaszkowe lub płytkowe skupienia o barwie rdzawej lub czerwonobrunatnej będące zapewne odmianą serpenrynu lub bezpostaciowym utworem zasobnym w Fe; związany z zasadowymi wulkanitami typu bazaltu; znany z melafirów okolic Krzeszowic i Alwerni oraz bazaltów dolnośląskich

Idocras – patrz idokrazyt; nazwa zdyskredytowana

Idokrazyt (idocras) = wezuwian

Idrialit (curtisit) = idrialin

Idrocastorit - substancja zawierająca Na,K,Li,Ca,Al,Si,O,H2O; nazwa zdyskredytowana

Igalikit – mieszanina analcymu i muskowitu; nazwa zdyskredytowana

Igdloit – około NaNbO₃ zawierający nieco SiO₂; niedokładnie opisany z grupy perowskitu; zapewne leushyt; nazwa zdyskredytowana

Igelströmit (1) = piroauryt

Igelströmit (2) – odmiana knebelitu

Iglesiasit – mieszanina cerusytu i smithsonitu

Igmerald (igmerald) – syntetyczny szmaragd; znany od 1937 roku

Igmeralden – patrz igmerald

Ignatiewit – odmiana ałunitu

Ike–chogai – muszla dużego, słodkowodnego małża z jeziora Biwa w prefekturze Shiga (wyspa Honsiu, Japonia) o pięknej cielistej barwie na zewnątrz i zielonoczarnym wnętrzu; połysk lustrzany

Illam (1) – niebieskie, czerwone i żółte muły korundonośne z Sri Lanki

Illam (2) – malinowoczerwone rubiny z Sri Lanki

Illidromika (illite–idromica) – nieuporządkowany krzemian mieszanopakietowy

Illit amonowy – odmiana illitu w której stosunek (NH₄):O wynosi 0,20–0,55:12; rozpowszechniony składnik łupków ilastych towarzyszących pokładom antracytu i semiantracytu; znany z zagłębia Pensylwanii (Stany Zjednoczone)

Illit = illit-2M₁

Illit–chloryt – zrosty pakietowe illitu i chlorytu

Illite–idromica – patrz illidromika

Illit–montmorillonit – zrosty pakietowe illitu i montmorillonitu

Ilmenohematyt – tytanohematyt; znany z Romanowa koło Strzelina

Ilmenokorund = högbomit

Ilmenomagnetyt – odmiana tytanomagnetytu zawierająca częściowo odmieszany ilmenit

Ilmenorutyl (rumongit) – rutyl niobowy

Ilsemannit – substancja o wzorze chemicznym Mo₃O₈ ^. nH₂O ilsemannit (0.) M03Os.nH2O (?) (4.6.10). J{ryst. soustava neznáma. d: 3,14(2) - 2,72(4) - 2,22(3) - 1,932(3) - 1,641(5). Vytváří zemité povlaky,ceIistvé skupienia a pigment homin a minerálů s čemou, holubově čemou až temně błękitnou barvou. N = 1,595-1,600. Jako oxidačni produkt molybdenitu tvoří modré práškovité skupienia na Cinovci II, málo jest w Krupce. jest uváděn rovněž z Freibergu (Sasko), původně był na1ezen w Bleibergu (Korutansko ) s wulfenitem a sádrovcem. Dalši Jokality: HlatiRlbe Valley (Natal, J. Afr.) w pískovci, pov1aky na kryształy křemene na 10žisku Mo w Bamfordu (Queensland, Aust.), w USA četné Ioka1ity w KAIifomii, Utahu a Coloradu. Mineraly II, 2, 320, 1965. (5). K +

Image stone – patrz agalmatolit

Imanit – syntetyczny Ca₃Ti₂[SiO₄], składnik żużli hutniczych

Imatra stone – konkrecje kaolinitu lub skał ilastych

Imerinit – patrz magnesio–arfvedsonit; nazwa zdyskredytowana

Imgreit – niedokładnie zdefiniowany NiTe? P6₃/mmm (6); imgreit (org.) NiTe? (2.3.9, ř. nikelinu). niedoskonałe určený nerost. Hex., Q,C (synt.) - 3,96, 5,38. d(synt.): 2,84(10) - 2,1O(7) - 1,56(7). Tvoří oválné mikroskopowo inkluze w hessitu. jest narůžovělý, opakní, połysk má metaliczny. h (vypoč.) - 8,47. w odb. świetle jest bardzo podobný me10nitu. Odraznost: 52 %. MT = 210-220. S teUuridy Ag w rudách Cu-Ni na Iožisku NiUis-Kumužia w Mončegorsku (SSSR). AM 65, 810, 1980. (6). 

Imiengit (yimengite, yimiengit) – K(Cr,Ti,Fe,Mg)₁₂O₁₉

Imori stone – szkłopodobny materiał zawierający liczne włókniste inkluzje dające efekt kociego oka

Imperial jade – dobrze przeświecający, szmaragdowozielony jadeit pozyskiwany w Chinach

Imperial topaz – topaz o barwie białego wina pozyskiwany w Brazylii

Imperial Yu stone – zielony kwarc awenturynowy

Impsonit – substancja bitumiczna zbliżona do asfaltu

Inamori aleksandryt (crescent aleksandryt, crescent vert aleksandrite, Inamori Created aleksandrite) – syntetyczny aleksandryt; wykazuje zbliżone do aleksandrytów naturalnych właściwości optyczne charakteryzujące się zmianą barwy w zależności od rodzaju oświetlenia;  w świetle dziennym jest mibieskozielony a w sztucznym fioletowoczerwony; produkowany od 1973 roku; na rynku jubilerskim od 1975 roku

Inamori Created aleksandrite – patrz Inamori aleksandryt

Inamori–korund – syntetyczny korund

Inanga – szary lub niebieskoszary nefryt z Nowej Zelandii

Inca rose (inkaska róża) – patrz rosinca

Indianski szmaragd – zielony kwarc z licznymi mikropęknięciami; nazwa niepoprawna

Indicea – antyczna nazwa jaspisu

Indicolit – patrz indigolit

Indigolit – patrz indygolit

Indium = ind rodzimy

Indochinity – naturalne szkliwo (tektyty) z grupy australitów; zwykle ciemnobrunatne prawie czarne; w cienkich odłupkach i na krawędziach okazów prześwieca brązowo; niekiedy zawiera sferule żelaza niklonośnego, kryształki magnetytu i ziarna schreibersytu i troilitu; występuje w południowych Chinach, Tajlandii, Wietnamie, Laosie i Kampuczy

Indygolit (indicolit, indigolit) – niebieska odmiana elbaitu

Indygoszafir – błękitnoniebieski szafir

Inkaska ruża – patrz inca rose

Innelit – niedokładnie zdefiniowany Ba₄Ti_3,5Si₄O₁₈(OH)₁₅ . Na₂SO₄, trójskośny; innelit (g.) Na3(BaK).(CaMgFe)Ti3Si.O18(OH,F)I.s(SO.) (9.3.12). trójsk., Pl, Q,b,c - 14,76, 7,14, 5,38, a, fJ, r - 90°, 95°, 99°. d: 3,92(10) 3,04(6) - 2,95(6) - 1,964(6) - 1,545(6). Žlutě až hnědě zabarwionyé tabliczkowe xx, až do 1 cm wielkości, št. według [010), [110) a [lIO]. T = 4,5. h - 4. Np,m,g = 1,726, 1,737, 1,766. Pleochroický, slabě magnetický. Z alkal. pegmatitu vmasivu Inagli w šonkinitu j. Jakutska (SSSR). DAN SSSR 141, 1198-1199, 1961. (6). 

Iochroit – turmalin; dawna nazwa obecnie żadko stosowana

Iodargyrit = jodargytyt

Iodine = jod rodzimy

Iodobromit = bromargyryt jodowy, Ag(Br,Cl,J)

Iodyryt = jodargyryt; nazwa zdyskredytowana

Iolandyt (1)– czerwony bursztyn ze stanu Oregon (Stany Zjednoczone)

Iolandyt (2) – czerwony jaspis pasowy

Iolit (1) – bliżej nieokreślony krzemian Al, Fe i Mg

Iolit (2) = cordieryt

Iozit – patrz wuestit

Irakit = irakit-(La)

Iraqit = irakit-(La)

Iraqit-(La) = irakit-(La)

Irgizyty – naturalne szkliwo (tektyty); zwykle ma kształt kroplowy lub rozbryzgowy podobny do gałązek; często na jego powierzchni przyklejone są liczne mniejsze kulki o średnicach 0,1–0,5 mm; wiek irgizytów ocenia się na 0,81 mln lat; ich powstanie związane jest z pięciokilometrowej średnicy kraterem meteorytowym Zamanszyn połorzonym nad rzeką Irgiz w Kazachstanie w odległości około 200 kilometrów na północ od miasta Aralsk; wewnątrz krateru i w jego pobliżu oprócz tektytów znaleziono również duże ilości szkliwa impaktowego;

Iridium = iryd rodzimy

Iridisyt - substancja mineralna o wzorze chemicznym (Ir,Cu,Rh,Ni,Pt)S₂; W; M

Iridiumplatin – patrz iridiumplatyna

Iridiumplatinian – patrz iridiumplatyna

Iridiumplatyna (iridiumplatin, platyna irydowa) = platiniridium

Iridosmin - osm rodzimy; nazwa zdyskredytowana; iridosmin (ch.) (Oslr), s 0-68 % Ir, synon.: nevjanskit (32-50% Os), sysertskit (> 50% Os) (1.1.5). Hex., P6j/mmc, a,c = 2,72, 4,32. d: 2,15(10) - 2,05(4) - 1,225(5) - 1,135(4) 1,079(7). Tvoří tabliczkowe kryształy s vysokým relifem vůči platině. jest cínově bilý, opakní, połysk má metaliczny. St. dokonalá według [OOOl), spíše kruchy než kowalny T = 6- 7 w odb. świetle jest bílý s błękitnošedým odstínem, aniz. silna u členů bohatých na Os. Odraznost: 62-66 %. Vyskytuje se rzadko na Urale jako idiomorfní zma zarostlá w platině či chromitu, někdy i w olivínu ultrabazik. Castější jest na rýžoviskách Pt či Pt-Au: na Urale głównie kolem Nižního Tagilu a Nevjansku, na rýžoviskách Au na ř. Viljuj w Jakutské ASSR. Další význačné nálezy jsou z Choca (distr. Cauca, Kol.), w Dease Lake aj. w Britské Kolumbii (Kan.), w KAlifomii, na Bomeu a w Austrálii. jest znám i z konglomerátů Au ve Witwatersrandu (J. Mr.). Picot-Johan: Atlas of ore minerals, 1982. (5).

 Iridosmium (iridosmine) = osm rodzimy

Iridrhodruthenium = ruten rodzimy zawierający 6,38% Ru, 1,7% Rh, 1,2% Ir, 0,68% Pt i 0,04% Os

Irinit – metamiktyczna odmiana łoparytu

Iris (kamień tęczowy) – duże przezroczyste, heksagonalne kryształy kwarcu

Iron = żelazo rodzime

Iron cordierit = sekaninait

Ironanthophyllite – patrz ferroantofyllit; nazwa zdyskredytowana

Ironbarringerite – patrz barringeryt–(Fe)

Iron-hornblende – odmiana oksymanganowo–potasowo–żelazawej hornblendy; nazwa zdyskredytowana

Iron-hornblende–richterite – patrz ferrorichteryt

Ironmeteorites – patrz syderyty

Iron mica - substancja o wzorze chemicznym K(Fe,Mg)3(Si,Al)4O10(OH)2; nazwa zdyskredytowana

Iron muscovit - substancja zawierająca K,Fe,Al,Si,O (?); nazwa zdyskredytowana

Iron-richterit - substancja o wzorze chemicznym Na2CaFe2+5 Si8O22(OH)2; nazwa zdyskredytowana

Iron-sericit - substancja o wzorze chemicznym (K,H3O)(Al,Fe)2(Si3Al)O10(H2O,OH)2; nazwa zdyskredytowana

Irtyshit = irtyszyt

Irvingit – odmiana miki litowej o wzorze chemicznym (K,Li)Al2(Si,Al)4O10(OH)2, współwystępuje z marignacytem; nazwa zdyskredytowana

Irydosm = iridosmin

Isabellit = richteryt; nazwa zdyskredytowana

Iserin – patrz izeryn

Iserit – patrz izeryn

Ishiganeit – mieszanina kryptomelanu i birnesytu; nazwa zdyskredytowana

Ishikawait = iszykawait

Isinglas - substancja o wzorze chemicznym KAl2(Si,Al)4O10(OH)2; nazwa zdyskredytowana

Iskrzyk – dawna obecnie nieużywana nazwa granatu

Isoclasit = izoklaz

Isocubanit = izokubanit

Isoflex – patrz bexoid

Isoferroplatinum = izoferroplatyna

Isoklasit = izoklaz

Isolueshit = izolueszyt

Isoplatinocopper – platyna miedziowa lub hongshiit; nazwa zdyskredytowana

Isostannit – człon pośredni szeregu kesteryt–ferrokesteryt o wzorze chemicznym Cu2FeSnS4; nazwa zdyskredytowana

Isowolframit - substancja zawierająca Mn,Fe,W,O; nazwa zdyskredytowana

Iszkildyt – podobny do azbestu chryzotylowego; niedokładnie poznany

Iszkulit – magnetyt chromowy zawierający około 11% Cr₂O₃

Itacolumit (artykulit) –

Itali – dawna nazwa obsydianu z Ameryki południowej

Italit (amfigenit) – odmiana leucytolitu (tefrytu leucytowego)

Itrotytanit (yttrotitanit) – tytanit itrowy lub itrowo–cerowy; notowany w aluwiach na Hali Izerskiej koło Świeradowa Zdroju

Ittneryt – zzeolityzowany nosean z fonolitów

Ivaaryt – ciemno zabarwiona tytanowa odmiana andradytu; występuje w ijplitach, fojaitach oraz odpowiadających im skałach wylewnych, a zwłaszcza w powstających na ich kontakcie skarnach

Ivigtit - substancja zawierająca Na,Fe,Al,Si,O; nazwa zdyskredytowana

Ivory – kość słoniowa lub inne rodzaje kości zwierzecych

Ivoryty – naturalne szkliwo (tektyty); występuje w miejscu zwanym Ahakonmoekron (Ivory Coast) w pobliżu miasta Agna na Wybrzeżu Kości Słoniowej oraz w osadach dennych przyległej części Oceanu Atlantyckiego; jego wiek ocenia się na około 1,1 mln lat; powstanie ivorytów wiąże się z położonym około 300 kilometrów dalej na wschód kraterem meteorytowym; tworzącym obecnie jezioro Bosumtwi

Iwaaryt (Iwaryt) – andradyt tytanowy z Ivaary (Finlandia); brunatny do czarnego

Iwanowit – niedokładnie poznany boran Ca i być może K

Iwaryt – patrz iwaaryt

Izeryn (iserin, iserit) – odmiana tytanomagnetytu lub ilmenitu oraz peseudomorfozy rutylu po tych minerałach; notowany nad Izerą (Hala Izerska, Pogórze Izerskie), na wzgórzu Skalna Brama, koło Janowic i w innych punktach

Izofan – zbliżony do franklinitu

Isomertieit = izomertieit

Izomikroklin – optyczna odmiana mikroklinu

Izoortoklaz – patrz izortoklaz

Izopertyt – zrosty pertytowe z równą zawartością obu składników

Izoplatinocopper – Pt₄Cu₅, niedokładnie poznany

Izortoklaz (izoortoklaz, izortose) – optyczna odmiana ortoklazu

Izortose – patrz izortoklaz

Izostannin – zapewne kesteryt lub ferrokesteryt

Izowolframit – wolframit zawierający 40–60% FeWO₄

Izti – obsydian z Sierra de las Navagas (Hidalgo, Meksyk)

JESTEŚ    GOŚCIEM

W SUMIE OD ZAŁOŻENIA WITRYNY W 2005 ROKU ODWIEDZONO JĄ
JUŻ   RAZY