LISTA SYNONIMÓW

według stanu na dzień 31.01.2003 roku

 

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

 

Litera O

 

Oakit = litioforyt

Obory – niedokładne określony minerał pierwtastków ziem rzadkich

Obruchevit – patrz obuczewit

Obruczewit (obruchevit) = yttropirochlor

Obryty – patrz aubryty

Obsydian (agat wyspowy, kamień boski, kamień wróżebny, rock glas, Teotetl) – szkliwo wulkaniczne zasobne w krzemionkę; powstaje w wyniku szybkiego schłodzenia magmy, np. podczas erupcji wulkanicznych; zawiera liczne inkluzje ciekło–gazowe oraz drobne krystality tworzące formy kuliste, włoskowate lub pręcikowe; czarny, szary, brunatny, niebieskawy, czerwonawy, rzadziej zielonawy; rysa biała; połysk szklisty; łupliwości niewykazuje; przełam muszlowy; bardzo kruchy; występuje w magmowych skałach wylewnych i materiale piroklastycznym; historycznym miejscem pozyskiwania obsydianu na kontynencie amerykańskim są kopalnie Obsidian Cliff w stanie Wyoming; obecnie czysty niespękany obsydian o barwie złocistej i zielonej, niekiedy iryzujący pozyskuje się w Glass Mountains w hrabstwie Madoc, Little Lake w hrabstwie Inyo o Obsidian Butte w hrabstwie Imperial (Kalifornia, Stany Zjednoczone); w Meksyku najstarsze kopalnie obsydianu znajdują się w Sierra de las Navagas w stanie Hidalgo; liczne wystąpienia dostarczające obsydianu smugowego lub o jednolitej barwie znane są również ze stanów Queretaro, Michoacan, Jalisco i Veracruz; dobrej jakości materiał pozyskuje się również w kopalniach w La Joya w pobliżu miasta Gwatemala (Gwatemala), kopalniach w górach Guamani (Peru), w miejscowościach Seleška (Słowacja), Itlewajam (Kamczatka, Rosja) oraz Gruzji, Armenii i Azerbejdżanie; odmianą obsydianu jest agat islandzki

Obsydian iryzujący – patrz obsydian tęczowy

Obsydian kwitnący – czarny obsydian z białymi sferolitowymi inkluzjami; pozyskiwany na Hawajach i w stanie Nevada (Stany Zjednoczone)

Obsydian onyksowy (onyksobsydian) – obsydian z wyraźnymi smugami innnej barwy

Obsydian Rainbow – patrz obsydian tęczowy

Obsydian śnieżny – czarny obsydian z licznymi białymi krystalitami przypominającymi płatki śniegu; głównym miejscem pozyskiwania obsydianu śnieżnego jest stan Utah (Stany Zjednoczone)

Obsydian tęczowy (obsydian iryzujący, obsydian Rainbow) – obsydian wykazujący piękną tęczową iryzację; pozyskiwany w kamieniołomach w rejonu Glass Buttes w hrabstwie Lake i Hampton w hrabstwie Deschutes w stanie Oregon oraz na Hawajach i w stanie Nevada (Stany Zjednoczone)

Obsydianowe kocie oko – szare lub jasnoszare okazy obsydianu ukazujące jedwabiste prążkowanie podobne do efektu kociego oka

Obsydiany – niepoprawna nazwa mołdawitów

Oceanit – odmiana ankaramitu zawierająca ponad 20% oliwinu; skała magmowa hipabisalna

Ochotskit = okhotskit

Ochotskit-(Mg) - brak danych; W

Ochotskit-(Mn2+) - brak danych; W

Okhotskit-(Mg) - patrz ochotskit-(Mg)

Okhotskit-(Mn2+) - patrz ochotskit-(Mn2+)

Ochra (1) – skała limonitowa; zawiera dużo minerałów ilastych; niekiedy zasobna w wodorotlenki manganu, przydatna do przerobu na budowlane farby mineralne; eksploatowana np. koło wioski Fidor w pobliżu Końskich

Ochra (2) – proszkowy produkt wietnia kruszców

Ochra antymonowa = stibikonit; wyróżniona w Wojcieszowie i niektórych innych miejscowościach na Dolnym Śląsku

Ochra bizmutowa – bliżej nieokreślony wtórny minerał Bi; zaobserwowany w złożu Miedzianka–Ciechanowice koło Janowic Wielkich

Ochra chromowa – odmiana haloizytu zasobna w Cr2O3; wyrużniona w strefie wietrzenia gnejsów w Poniatowie koło Wałbrzycha434

Ochra manganowa – odmiana wadu lub czerni manganowej; znana jest z wielu miejsc, m. in. ze starachowickich kopalń żelaziaków brunatnych, także z okolic Pińczowa

Ochra tantalowa – ziemiste skupienia tlenków tantalu

Ochra wanadowa – ziemiste skupienia tlenków wanadu

Ochrolit = nadoryt

Ochsenauge (wole oko) – labradoryt o przyciemionym efekcie gry barw

Ocre jaune (yellow ochre) – patrz limonit

Octaedryt – patrz oktaedryt

Octahedrit – patrz oktaedryt

Oculis mundi (oko świata) – dawna nazwa hydrofanu

Oczko żelazowe – dawna nazwa hematytu

Odanielit = O'Danielit

Odontolit (bone turkus, tooth turkus, turkus bone, turkus kopalny, turkus kostny, turkus okcydentalny, zahnturkis) – skamieniałe ciosy, siekacze lub kości zwierząt plejstoceńskich (głównie mamutów, mastodontów i dinotherium), zabarwione na niebiesko wiwianitem; niebieski, zielononiebieski, szaroniebieski, zależnie od stopnia utlenienia wiwianitu; nieprzezroczysty; rysa biała do zielonej;połysk matowy; łupliwość niewyraźna; przełam muszlowy do nierównego; znany m. in. z Simmore w departamencie Gers (Francja), Syberii (Rosja) oraz dawnych kopalń rud Z n i Pb w Tarnowskich Górach; stosowany głównie jako imitacja turkusu

Oellacheryt (muskowit barowy) – mika o wzorze Ba(K,Ba)(Al,Mg)[(OH,F)2|AlSi3O10]; zawartość Ba nie przekracza 10% BaO; znany ze złoża Franklin (New Jersey, Stany Zjednoczone); występuje w Radoniowie na Dolnym Śląsku

Oerstedyt – odmiana cyrkonu

Of – hipotetyczny Fe2[Si2O6]

Oficyt – patrz serpentyn

Ofikalcyt (ophicalcit ophicyt) – częściowo zserpentynizowany marmur lub dolomit; biały do zielonawego; zawiera domieszkę magnezytu

Ofit – zielonkawo zabarwiona odmiana serpentynu o zbitej budowie przypominającej zestarzałe żele mineralne; pojawia się w skałach magmowych i metamorficznych; wyróżniana w petrografii; notowany m. in. w Złotym Stoku

Ogcoit – patrz ogkoit

Ogkoit (ogcoit) – prochloryt zasobny w Fe

Oiled stone – kamienie ozdobne impregnowane olejami sulfonowymi, parafinowymi lub innymi w celu poprawy barwy i usunięcia usterek

Oisanit (1) = anataz

Oisanit (2) = aksynit

Okanaganit = okanaganit–(Y)

Okeryt – patrz åkeryt

Okhotskit = ochotskit

Okkolit – skała zbliżona do unakitu pozyskiwana w Keimoes (Prowincja Przylądkowa Północna, RPA)

Oko świata – patrz oculis mundi

Oksyannit – hipotetyczny KFe2Fe2[(OH)2|AlSi3O12]

Oksyberaunit - brak danych; W

Oksybiotyt – utleniony trioktaedryczny biotyt

Oksychildrenit – utleniony childrenit w którym (Fe,Mn)O zastąpione jest przez (Fe,Mn)2O3; Bbam

Oksydapatyt – patrz voelckeryt

Oksyferropumpellyit = pumpellyit–(Fe3+)

Oksyhornblenda (heksabolit) – patrz lamrobolity

Oksyjulgoldyt = julgoldyt–(Fe3+)

Oksykerczenit – produkt przeobrażenia kerczenitu i parawiwianiu

Oksylepidomelan – silnie żelazista odmiana lepidomelanu; wyróżniony w tufach Kiczery koło Sanoka i w Niedźwiadzie koło Ropczyc

Oksymagnesioriebeckit (swidneit) – odmiana magnesioriebeckitu

Oksymangit = maghemit

Oksymimetezyt (oksymimetyt) – hipotetyczny Pb10(As4)6O

Oksymimetyt – patrz oksymimetezyt

Oksypetscheckit - substancja mineralna o wzorze chemicznym (U,U)Fe(Nb,Ta)2O8

Oksypiromorfit – syntetyczny Pb10(PO4)6O

Oksyreddingit – wyróżniony w diabazach Niedźwiedziej Góry koło Krzeszowic; nienotowany w monografiach mineralogicznych

Oksyturmalin – odmiana turmalinu w której aniony OH i F są częściowo zastąpione przez O2–

Oksywanadynit – hipotetyczny Pb10(VO4)6O

Oktaedryt (octaedryt, octahedrit) = anataz; dawna nazwa obecnie rzadko stosowana

Oktaedryty – grupa meteorytów żelaznych; stanowią około 84,2% znanych meteorytów żelaznych (4,9% wszystkich meteorytów); zawierają 6–14% Ni; w ich budowie dominuje kamacyt, któremu zawsze towarzyszy w pewna ilości taenitu; belki kamacytu układają się równolegle do ścian ośmiościanu; są one przedzielane płytkami taenitu wolne przestrzenie pomiędzy kamacytem i taenitem wypełnia plessyt; w podrzędnych ilościach występuje: schreibersyt, troilit, cohenit, grafit i niekiedy diament 2H

Oktobolit – augit tytanowy

Oktofyllity – grupa mik typu biotytu

Olafit – skalenie szeregu albit–oligoklaz; dawna nazwa obecnie niestosowana

Olbanit – patrz albanit

Oligist = hematyt

Oligoclas = oligoklaz

Oligoexpandyt – patrz ekspandyt

Oligoklazofir – odmiana andezytu hornblendowego

Oligoklazowy kamień słoneczny – patrz kamień słoneczny oligoklazowy

Oligoklazyt – skała magmowa głębionowa; odmiana anortozytu; zbudowana głównie z plagioklazu (oligoklaz); w podrzędnych ilościach zawiera skaleń potasowy (ortoklaz, mikroklin), kwarc, piroksen, amfibol, biotyt, rzadko oliwin a akcesorycznie magnetyt, ilmenit, hemoilmenit, granat, rutyl, cyrkon i inne

Oligonit – hipoteryczny skrajny człon szeregu manfercytów (syderyt–rodochrosyt); zawiera 50–70% cząsteczki MnCO3

Oligonit (manganoplessyt) – syderyt manganowy (Fe2+,Mn)CO3

Olivenit cynkowy – odmiana olivenitu zawierająca do 22,5% Zn

Olivenoid – odmiana oliwinu występująca w meteorytach

Oliverait – produkt wtórny po euksenicie

Olivin – patrz oliwiny

Oliwin uralski – niepoprawna nazwa demantoidu

Oliwin wapniowy (1) – odmiana oliwinu zawierająca około 14% CaO

Oliwin wapniowy (2) – odmiana monticellitu lub innych ortokrzemianów wapniowych

Oliwin wapniowy (3) – grupa syntetycznych ortokrzemianów wapniowych m. in. o wzorze Ca2[SiO4] wyróżnianych jako składniki żużli

Oliwin właściwy (chryzolit) = oliwin

Oliwiny (olivin)minerały szeregu forsteryt–fajalit; dobrze wykształcone, przezroczyste i ładnie zabarwione osobniki oliwinów noszą nazwę chryzolitów; są cenionymi kamieniami ozdobnymi używanymi do wyrobu biżuterii

Olkchonskit = olchonskit

Olovotantalit – błędna nazwa tantalitu cynowego

Olschanskyit = olszanskyit

Olyntholith = grossular; dawna nazwa obecnie niestosowana

Ołowianka = galena

Ołów rogowy = fosgenit

Omphacit = omfacyt

Ondřejit – mieszanina huntytu i magnezytu

Oneginit – kryształ górski z siatką sagenitową

Onegit – ametyst z igiełkowatymi wrostkami goethytu; pozyskiwany na półwyspie Wołk na jeziorze Onega (Rosja)

Onofryt (metacinnabaryt selenowy) - substancja mineralna o wzorze chemicznym Hg(S,Se).

Ontariolit – odmiana dipyru

Onycha – dawna nazwa onyksu, trawertynu, przezroczystego operculum i pewnych rodzajów żywic

Onyks (1) (agat camea) – odmiana agatu o naprzemianległch warstewkach wyraźnie odmiennej jasnej i ciemnej barwy oraz jednolicie czarnych chalcedonów; pozyskiwany w Brazylii, Urugwaju i Indiach; wyróżniony w Nasławicach i Piotrówku koło Sobótki oraz Szklarach i Braszowicach koło Ząbkowic Śląskich; odmianą onyksu jest agat zebrowy

Onyks (2) – sztucznie barwiony chalcedon

Onyks alabastrowy – patrz onyks marmurowy

Onyks algierski czarny – dawna nazwa jednobarwnego, najczęścuiej ciemnoszarego chalcedonu

Onyks arabski – patrz onyks czarny

Onyks brazylijaki – odmiana kalcytu z San Luis (Argentyna)

Onyks chiński – zielony augit; nazwa niepoprawna

Onyks czarny (onyks arabski) – chalcedon o naprzemianległych czarnych i białych warstewkach

Onyks egipski – patrz onyks marmurowy

Onyks jaspisowy (1) – jaspis sztucznie barwiony na niebiesko żelazocyjankiem żelaza; nazwa niepoprawna

Onyks jaspisowy (2) – brekcja składająca się ze scementowanych razem odłamków agatu i jaspisu; nazwa niepoprawna

Onyks kalcytowy – patrz tekakit

Onyks marmurowy (onyks alabastrowy, onyks egipski) – przeświecające drobnokrystaliczne skupienia kalcytu cechujące się różnobarwnie wstęgowaną budową; poszczególne wstęgi mogą mieć barwę bladoróżową, kremową, żółtą, brązową, i zielonawą; występuje w Muaskar (Algieria), Egipcie, Pakistanie, Armenii, Turkmenistanie i Kirgistanie; cenny materiał rzeźbiarski i dekoracyjny

Onyks meksykański (onyks Pedrara) – patrz tekalit

Onyks Pedrara – patrz onyks meksykański

Onyks tyrolski – przeświecający kalcyt o barwie pomarańczowej z Lasa w dolinie Venosa (Tyrol, Włochy); nazwa niepoprawna

Onyks Utah (Utah onyks)– odmiana kalcytu z Salt Lake City (Utah, Stany Zjednoczone)

Onyks Yava – odmiana kalcytu z hrabstwa Yavapai (Arizona Stany Zjednoczone)

Onyks zielony – zielony chalcedon

Onykskarneol – odmiana agatu o naprzemianległym białym i czerwonobrunatnym warstwowaniu ze znaczną przewagą tego ostatniego

Onyksobsydian – patrz obsydian onyksowy

Onyksopal – patrz opal onyksowy

Onyx – wstęgowany chalcedon

Ooguanolit - substancja mineralna o wzorze chemicznym K2SO4 . (NH4)2[SO4]2

Oolongolit – syntetyczny produkt o strukturze granatu; imitacja kamieni

Oösyt – pseudomorfozy po cordierycie zasobne w serycyt; opisane m. in. ze Świn koło Bolkowa

Opacyt – ciemna substancja tworząca obwódki opacytowe

Opal agatowy (opal wstęgowy) – wstęgowana odmiana opalu pospolitego, zwykle nieprzezroczystego, barwy szarej i niebieskiej, wyglądem przypomiąca agat

Opal arlekinowy (harlequin opals, opal mozaikowy) – opal wykazujący opalizację w formie wielokątnych, wyraźnie zarysowanych, mozaikowych i wielobarwnych błysków, o zbliżonej wielkości i kształcie; błyski te mogą mieć naroża ostre lub zaokrąglone

Opal bandera (abandera) – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie wstęg o różnej kolorystyce i różnym nasyceniu barwą; odmiana ta jest spotykana głównie wśród opali boulder z Queensland w Australii

Opal barwiony – niskiej jakości opal szlachetny ( najczęściej matrycowy, boulder lub wodny) sztucznie barwiony w celu upodobnienia go do cennych czarnych opali; barwienie odbywa się poprzez kompiel w wodzie, impregnację barwnym tworzywem sztucznym, nasączanie rozrworem cukru a następnie jego zwęglanie w kwasie siarkowym lub wspólne ogrzewanie z powolnie zwęglającym się papierem gazetowym

Opal biały – patrz opal mleczny

Opal błysk (flash) – opal błyskowy wykazujący opalizację w formie błysku przemieszczającego się po powierzchni kamienia; barwa błysku zależy od kąta patrzenia

Opal błysk eksplodujący (xploding flash) – opal błyskowy wykazujący opalizację w formie różnobarwnych błysków przermieszczających się od centrum kamienia promieniście we wszystkich kierunkach dając złudzenie eksplozji

Opal błysk gwiaździsty (starflash) – opal iskrowy wykazujący opalizację w formie różnobarwnych błysków układających się na kształt gwiazdy

Opal błysk słońca (sunflash) – opal o nikłym efekcie opalizacji wydocznym tylko przy silnym oświetleniu np. w pełnym słońcu

Opal błysk złamany (broken flash) – opal błyskowy wykazujący opalizację w formie błysków o przynajmniej dwóch różnych barwach, zmieniających się przy obrocie kamienia

Opal błyskowy (flash, rolling flash) – opal wykazujący opalizację zbliżoną do płomienia przy czym obserwowane błyski przy obrocie kamienia zmieniają swój kształt lub całkowicie zanikają

Opal boulder – (boulderopal) – żyłki opalu szlachetnego w skale macierzystej szlifowane w ten sposób że cienka warstewka opalu występuje na powierzchni a skała stanowi jej podstawę sprawiając wrażenie że kamień jest dubletem

Opal brązowy – wykazujący słabą opalizację, nieprzezroczysty opal pospolity o barwie miodowej

Opal brukowy (flagstone) – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie błysków przypominających brukowaną drogę

Opal bulasty (liver opal, menilit, opal liver, opal menilit) – nieprzezroczysty opal pospolity o barwie szarej lub ciemnobrązowej do czarnej wchodzący w skład łupków menilitowych fliszu karpackiego

Opal cejloński – niepoprawna nazwa kamienia księżycowego z Sri Lanki

Opal cherry – bardzo słabo opalizujący wiśniowoczerwony opal ognisty z Meksyku

Opal cristobalitowy – odmiana opalu zawierająca elementy wykształcone jako cristobalit

Opal czarny – zwykle nieprzezroczysty opal szlachetny o barwie ciemnoszarej i silnym efekcie opalizacji oraz opale o barwie ciemnoniebieskiej, ciemnozielonej lub ciemnobrązowej, wykazyjące intensywną grę barw

Opal czarny kryształowy – szlachetny opal czarny o wyższym stopniu przezroczystości

Opal drzewny (1) (xilopal, wood opal) – zopalizowane drewno kopalne zwykle barwy żółtej niekiedy z licznymi czarnymi centkami; znajdowane m. in. w hrabstwie Washoe (Nevada, Stany Zjednoczone); pod wpływem UV wykazuje piękną zieloną fluorescencję

Opal drzewny (2) – opal iskrowy wykazujący opalizację w formie zielonych błysków układającą się we wzór przypominający szerokie słoje drzewa

Opal flagowy – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie wielobarwnych błysków przypominających wyglądem trójkątne chorągiewki

Opal gidgee (gidgee opal) – lekko opalizujące zsylifikowane korzenie drzew akacji z wtrąceniami syderytu, w których iryzujące plamki opalowe na tle ciemnoczekoladowych jakby zaplecionych korzeni dają niezwykle atrakcyjny efekt optyczny

Opal gilsona – syntetyczny opal czarny, mleczny, ognisty lub miodowy

Opal girasol – opal pospolity o barwie mlecznej, wykazujący efekt adularyzacji; przezroczysty do przeświecającego; wyglądem przypomina niskiej jakości kamień księżycowy

Opal gwiazda (Asteria) – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie rozchodzących się promieniście z centrum kamienia barwnych błysków dających złudzenie wieloramiennnej gwiazdy

Opal heksagonalny (hexagonal) – niezwykle rzadko spotykana odmiana opalu arlekinowego wykazująca opalizację w formie sześciokątnych płytek

Opal hialit – patrz hialit

Opal hieroglifowy (chinese writing) – opal wykazujący opalizację w formie różnobarwnych pasm układających się na wzór liter chińskiego alfabetu; występuje wśród czarnych opali z Lighting Ridge (Australia)

Opal hydrofan – patrz hydrofan

Opal impregnowany – patrz opal barwiony

Opal ironstone – twarcda brunatna odmiana piaskowca o spoiwie opalowym lub zopalizowana ruda żelaza

Opal iskrowy (pinfire) – opal wykazujący opalizację w formie różnobarwnych bardzo drobnych (prawie punktowych) błysków

Opal jaspisowy – podobna do jaspisu nieprzezroczysta, czarwonobrunatna odmiana opalu

Opal jedwabisty – włóknista odmiana kalcytu występująca w postaci wkładek w marmurach w Alston Moore i Glen Tilt (Perthshire, Wielka Brytania); nazwa niepoprawna

Opal jubilerski – opal szlachetny, pospolity, mieszany, łączony o sztucznie zmienionej barwie, syntetyczny lub ich imitacje nadające się do celów jubilerskich

Opal kachalong – patrz opal porcelanowy

Opal kałmucki – patrz opal porcelanowy; dawna nazwa obecnie rzadko żywana

Opal koniczyna (cloverleaf) – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie zielonych błysków kształtem przypominających liście koniczyny

Opal kratka (chequeboard) – opal arlekinowy wykazujący efekt opalizacji w formie błysków wyglądem zbliżonych do kwadratu

Opal krokidolitowy – opal z wrostkami krokidolitu

Opal krwisty – intensywnie czerwona odmiana opalu

Opal kryształowy – przezroczysty do przeświecającego opal szlachetny o silnym efekcie opalizacji z dominującymi barwami: czerwoną, zieloną i niebieską

Opal kwadrat (square) – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie dużych kwadratopodobnych błysków o wyraźnie zaznaczonych granicach

Opal kwiecisty (floral) – bardzo rzadko spotykana odmiana opalu arlekinowego wykazująca opalizację w formie błysków układających się w kształt przypominający bukiet wielobarwnych kwiatów

Opal lechos (lechosopal) – ciemnozielona odmiana opalu ognistego wykazująca czerwoną i zieloną grę barw; występuje między innymi w czerwonej zwietrzelinie serpentynitu w Szklarach koło Zabkowic Śląskich

Opal liver – patrz opal bulasty

Opal Lluvisnando (Lluvisnandos opal, opal ognisty deszcz) – opal ognisty wykazujący opalizację w formie przypominającej rozproszone promienie zachodzącego słońca na lekko falującej powierzchni wody

Opal łączony – dwu– lub trzyczęściowe oczka z opalu szlachetnego, pospolitego lub syntetycznego; wykazują dużą odporność mechaniczną, termiczną i chemiczną; są mało podatne na utratę wody dzięki czemu długo utrzymują piękną grę barw; ze wsględu na rodzj użytego surowca oraz sposób łączenia wyróżnia się dublety i tryplety z opali naturalnych lub syntetycznych

Opal makrelowe niebo (mackerel sky) – opal wykazujący różnobarwną opalizację w formie przypominającej przebijające się przez chmury światło słoneczne

Opal malowany – imitacja opalu wykonana z żywic syntetycznych lub polistyremu pokrytych na zewnątrz warstwą żywicy akrylowej; celu intensyfikacji gry barw jej podstawę powleka się czarnym barwnikiem lub folią dobrze absorbującą promieniowanie w

Opal matrix – patrz opal matrycowy

Opal matrycowy (mass opal, matrix opal, opal matrix) – ciemnobrunatny do brunatnoczerwonego piaskowiec opalowy lub żelazista zwietrzelina z rozproszonymi drobnymi wtrąceniami i bardzo cienkimi żyłkami opalu szlachetnego

Opal mech (moss) – opal ikrowy wykazujący opalizację w formie bardzo drobnych, prawie punktowych błysków barwy zielonej układających się w kształcie przypiminającym gałązki mchu, porosty lub liście paproci

Opal menilit – patrz opal bulasty

Opal mieszany – cienkie pasemka lub żyły opalu w kwarcycie, piaskowcu lub żelazistej zwietrzelinie; oszlifowane w formie kaboszony składają się z warstewki opalu u góry i kamiennej matrycy u podstawy; najczęściej w formie tej szlifuje się opale z chryzokolą, boulder, ironstone i matrycowe

Opal migotliwy (twinkle) – opal iskrowy wykazujący opalizację w formie izolowanych barwnych błysków przypominających rozgwieżdżone niebo w nocy

Opal miodowy – ujasny, przeświecający opal szlachetny o barwie miodowej i mało widocznej opalizacji; z wyglądu przypomina niektóre żywice naturalne, np. bursztyn

Opal mleczny (1) (mleczny opal, opal biały, opal lechos) – biała odmiana opalu pospolitego; nie wykazuje opalizacji a jedynie sabą opalescencję o barwie żółtawej, zielonawobiałej, rzadziej mlecznobiałej

Opal mleczny (2) – opal szlachetny o barwie białej, rzadziej zółtobiałej i niebieskawobiałej, wykazujący słabo widoczny efekt opalizacji; przeświecający do nieprzezroczystego

Opal mozaikowy – patrz opal arlekinowy

Opal mszysty – nieprzezroczysty opal zawierający dendrytopodobne wtrącenia mineralne, barwy białej, zielonej lub brunatnobiałej; wyglądem przypomina agat mszysty

Opal naprzeciw światła (contra luz) – odmiana opalu wodnego lub keryształowego z Tintenbar (Australia) w której efekt opalizacji widoczny jest jedynie w świetle przechodzącym

Opal niebieski (1) – opal szlachetny o dominującej niebieskiej, fioletowej lub indygowej barwie opalizacji

Opal niebieski (2) = lazulit; nazwa niepoprawna

Opal nocy (night opal, opal wieczorny) – opal który w przyćmionym świetle lub przy oświetleniu sztucznym daje wyraźny efekt opalizacji

Opal oczny – patrz hialit

Opal ognisty (girasol, opal słoneczny, pirofan) – czerwona, pomarańczowa, żółta, rzadziej zielona lub niebieska odmiana opalu szlachetnego mogąca wykazywać efekt opalizacji; przezroczysty do przeświecającego; kamień ozdobny wykorzystywany w jubilerstwie do wyrobu biżuterii

Opal ognisty deszcz – patrz opal Liuvisnando

Opal onyksowy – nieprzezroczysty opal pospolity o budowie pasowej złożonej z warsewek różnej barwy

Opal paleta (palette) – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie dużych nieregularnie ułożonych, rozmytych błysków o pastelowych barwach, przypominających farby na palecie malarza

Opal pasiasty (ribbon) – opal arlekinowy wykazujący opalizacjmę w formie wąskich równoległych pasemek przypominających wiejące na wietrze różnobarwne tasiemki

Opal pawiowy – opal szlechetny wykazujący opalizację będącą kombinacją barwy niebieskiej, zielonej i purpurowej, przypominającą pawi ogon

Opal pechopal – patrz opal smołowcowy

Opal pienisty – nieprzezroczysty, drobnoporowaty opal pospolity o barwie szarej lub białej

Opal płomieniowy (flame) – opal wykaujący opalizację w formie wydłużonych czerwonawych pasm, przypominających języki ognia przy czym zmiana położenia kamienia nie wywołuje zmian ich barwy i ksztłtu

Opal pływający (1) – nieprzezroczysty, porowaty opal pospolity barwy białej lub szarej; zbliżony do opalu pienistego

Opal pływający (2) – małe półkuliste lub kuliste pojemniczki ze szkła lub tworzywa sztucznego, wypełnione gliceryną i okruchami opali szlachetnych

Opal porcelanowy (opal kachalong, opal kałmucki) – biała lub niebieskobiała odmiana opalu pospolitego wyglądem przypominająca porcelanę; przeświecający do nieprzezroczystego

Opal pospolity (opal zwyczajny) – opal charakteryzujący się nieuporządkowaną strukturą wewnętrzną i na ogół mniejszym stopniem przezroczystości; na ogół nie opalizuje, często natomiast wykazuje efekt opalescencji

Opal Potch (Potch opal, opalowy otoczak)– opal pospolity wykazujący pełną kolorystykę jednak bez blasku i bez ognia

Opal prazowy – opal pospolity barwy zielonej lub jabłkowozielonej; przeświecający do nieprzezroczystego; podobny do prazu

Opal pseudoszary – opal szlachetny o barwie jasnoszarej i bardzo słabym efekcie opalizacji; przeświecający do nieprzezroczystego

Opal różowy – opal pospolity o barwie różowej; przeświecający do nieprzezroczystego

Opal rybia łuska (fishscale) – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie podobnej do rybich łusek

Opal sieczka (chaff) – opal arlekinowy wykazujący opalizację w formie zaokrąglonych wewnątrz wyraźnie prążkowanych wielokątów

Opal Slocum – imitacja opalu wykonana ze szkła z zatopionymi w nim drobnymi okruchami masy perłowej lub paskami przezroczystej foli polistyrenowej; bezbarwny, biały, bursztynowy, brunatnoczarny i czarny; na rynku od 1976 roku

Opal słoma (straw) – opal wykazujący opalizację w formie wązkich pasem przypominających słomianą matę

Opal słoneczny – patrz opal odgnisty

Opal smołowcowy (opal pechopal) – nieprzezroczysty opal pospolity o barwie żółtobrunatnej lub czarnej

Opal syntetyczny – syntetyczny opal składem chemicznym, strukturą wewnętrzną i właściwościami fizycznymi identyczny lub bardzo podobny do opalu naturalnego; różni się od niego jedynie włąściwościami optycznymi; syntetyczne opale mleczne i czarne produkuje się od 1974 roku a miodowe i ogniste od 1982 roku

Opal szklany – zwykle bezbarwny, niekiedy biały do szarego opal pospolity o szklistym połysku

Opal szlachetny – biała lub niebieskawo zielona do prawie czarnej odmiana opalu okazująca przepiękną grę barw; cenny kamień szlachetny wykorzystywany w jubilerstwie do wyrobu biżuterii

Opal tabasheer (tabasheer, tabashir) – amorficzna, opalopodobna krzemionka nagromadzająca się w kolankach łlodyg niektórych rodzajów bambusa; nazwa niepoprawna

Opal tęczowy (rainbow) – opal wykazujący opalizację w formie wąskich pasm o pastelowej kolorystyce układające się koncentrycznie na kształt tęczy

Opal trawa (grass) – opal wykazujący opalescencję w formie wązkich pasm barwy zielonej przypominających wyglądem gęstą, wysoką trawę

Opal trydymitowy – odmiana opalu zawierająca elementy wykształcone jako trydymit

Opal wątrobowy – nieprzezroczysty opal pospolity, o barwie brunatnej

Opal wieczorny – patrz opal nocny

Opal wodny (1) (wodny opal) – nieprzezroczysty lub częściowo przezroczysty opal pospolity, lekko zabarwiony, białawy; umieszczony w wodzie staje się przezroczysty i wykazuje piękną grę barw

Opal wodny (2) – niepoprawna nazwa kamienia księżycowego

Opal woskowy (resinit) – nieprzezroczysty opal pospolity o jasnożółtobrązowej barwie i woskowym połysku

Opal wstęgowy – patrz opal agatowy

Opal Yarra–Yarra – opalowe kocie oko znad jeziora Yarra–Yarra (Australia Zachodnia

Opal z chryzokolą – opal zabarwiony na zielonawoniebiesko domieszką chryzokolirównomiermie rozmieszczonej w masie opalowej; pozyskiwany na Tajwanie

Opal zielony (1) – opal szlachetny o dominującej zielonej barwie opalizacji

Opal zielony (2) – patrz prazopal

Opal złoty – opal szlachetny o dominującej żółtej do pomarańczowej barwie opalizacji lub złotej barwie własnej

Opal zwyczajny – patrz opal pospolity

Opal zywiczny – nieprzezroczysty opal pospolity o barwie żółtobrunatnej i żywicznym połysku; podobny do opalu woskowego

Opal żelazowy – nieprzezroczysty opal pospolity barwy brunatnoczerwonej zawierający dużą domieszkę tlenków i wodorotlenków żelaza

Opalallofan – patrz schrötteryt

Opalit (1) – zanieczyszczony opal pospolity

Opalit (2) – czert z hrabstwa Lander (Nevada, Stany Zjednoczone)

Opalit (3) – lekko opalizujące czarne szkło belgijskie

Opalit (4) – imitacja opalu wykonana z tworzyw sztucznych; nazwa niepoprawna

Opalowe kocie oko – patrz kocie oko opalowe

Opalowy otoczak – patrz opal Potch

Operculum (kocie oko chińskie, kocie oko muszlowe, kocie oko Pacyfik, pacific cat's eye, perły kocie oko) – pokryty barwnymi kolistymi lub eliptycznymi plamkami, rogowy lub wapienny aptych (wieczko) zamykający wlot spiralnie zwiniętych muszli niektórych ślimaków (np. Turbo petholatus)

Ophicalcit – patrz ofikalcyt

Ophicyt – patrz ofikalcyt

Opsimos – patrz neotokit

Or – hipotetyczny K[AlSi3O8] = Mi

Or – patrz gold

Orangit = thoryt

Oranit – zrosty skaleni szeregu Or–An

Ordyt – pseudomorfozy gipsowe

Orebroit-III - brak danych; W

Orebroit-VIII - brak danych; W

Orendalit – odmiana epidotu

Orient perła – perła z widoczna na powierzchni delikatną zwykle punktową grą barw w różnych odcieniach różu; występowanie tego efektu znacznie podwyższa wartość perły

O’Rileyit – przerosty domeykitu z domieszkami innych minerałów kruszcowych

Orizyt – patrz oryzyt

Orlandinit – zapewne boulangeryt

Orlec (buknom, rubinowy spat, spat rubinowy) – rodonit lub drobnoziarnista, zbita skała rodonitowa barwy różowoczerwonej z wrostkami rodochrozytu i różowoczerwonego do malinowego spessartynu, niekiedy żyłkowana brunatnymi i czarnymi, wtórnymi tlenkami Mn; odmiany z żółtymi i brunatnoszarumi plamami zawierają dużą domieszkę Ca; pozyskiwany z dużej miąższości złoża małosedelnikowskiego, kurgańskiego, baranowskiego, aleksandrowskiego i innych na Uralu Śśrodkowym (Rosja)

Orlit – skład chemiczny chwiejny; zapewne spokrewniony z kasolitem

Orniblenda = hornblenda

Oroseit – patrz iddingsyt

Orpheit = orfeit

Orpiment = auripigment

Orsytal – syntetyczny rubin produkowany w latach sześćdziesiątych w Niemczech

Orthit – patrz ortyt

Orthoantigorit = lizardyt

Orthobrannerit = ortobranneryt

Orthochamosit = ortoszamozyt

Orthoclas (orthose) = ortoklaz

Orthochrysotil = ortochryzotyl

Orthoericssonit = ortoericssonit

Orthoferrosilit = ferrosilit

Orthojoaquinit-(Ce) = ortojoaquinit-(Ce)

Orthojoaquinit-(La) = ortojoaquinit-(La)

Orthominasragrit = ortominasragit

Orthopinakiolit = ortopinakolit

Orthorombic lavenit – patrz lavenit rombowy

Orthose – patrz orthoclase

Orthoserpierit = ortoserpieryt

Orthowalpurgit = ortowalpurgin

Ortoamfibole – patrz amfibole rombowe

Ortoantygoryt - substancja mineralna o wzorze chemicznym Mg6[(OH)8|Si4O10]. Lizardyt–6T; rombowy

Ortoarmalcolit – odmiana armalcolitu

Ortoaugity – minerały z grupy piroksenów rombowych

Ortobranneryt – zapewne rombowy polimorf brannerytu

Ortobromit – odmiana embolitu zawierająca AgCl i AgBr w stosunku = 1:1

Ortobronzyt – patrz ortoenstatyt

Ortochamosyt – patrz ortoszamozyt

Ortochloryty – grupa chlorytów trioktaedrycznych obejmująca chloryty magnezowe, magnezowo–żelazowe, chromowe itp.

Ortochryzotyl - substancja mineralna o wzorze chemicznym Mg6[(OH)8|Si4O10]; W; M

Ortoczewkinit – zapewne rombowa odmiana czewkinitu

Ortoenstatyt (ortobronzyt) – rombowy polimorf enstatytu; pojawia się w skałach magmowych lub metamorficznych wysokich temperatur

Ortoeulit – patrz ortoferrosilit

Ortoferrosilit (ortoeulit) – rombowy polimorf ferrosilitu; powstaje w warunkach wysokiego ciśnienia i podniesionej temperatury

Ortoguarinit – niedokładnie poznany fluorokrzemian Na, Ca, Zr

Ortohipersten – rombowy polimorf enstatytu lub ferrosilitu

Ortojoakuinit = ortojoakuinit–(Ce)

Ortoklazowe kocie oko – patrz kocie oko ortoklazowe

Ortoklazowy kamień księżycowy – patrz kamiń księżycowy ortoklazowy

Ortołomonosowit = łomonosowit

Ortopinakiolit – zapewne identyczny z pinakiolitem

Ortopirokseny – pirokseny rombowe krystalizujące w układzie Pbca; w przyrodzie rzadko spotyka się ich prawidłowo rozwinięte słupkowe kryształy; najczęściej ortopirokseny tworzą nieforemne ziarna i skupienia ziarniste; są kruche; połysk szklisty lub swoiście metaliczny (bronzyt); barwa szara lub zielonawa (enstatyt), brązowa lub oliwkowa (bronzyt), ciemniejsza (hipersten) albo niemal czarna lub czarna (ferrohipersten i eulit); w trakcie ogrzewania przekrystalizowują w odpowiadające im pirokseny jednoskośne; prtopirokseny, z wyjątkiem ferrosilitu i eulitu, są głównymi składnikami niektórych zasadowych skał plutonicznych, np. norytów, piroksenitów i perydotytów; w mniejszych ilościach spotyka się je w syenitach i monzonitach; w niewielkich ilościach występują w skałach wylewnych (dacyty, andezyty) oraz w enklawach w bazaltach; niekiedy towarzyszą piroksenom jednoskośnym (np. hiperyty Gór Sowich); ortopirokseny choć w niewielkich ilościach występują również w skałach metamorficznych powstałych w wysokich temperaturach, np. w utworach facji piroksenowo–hornfelsowej i granulitowej; typowe dla charnockitów

Ortoriebeckit – rombowy polimorf riebeckitu

Ortorombowy lamprofyllit – nazwa zdyskredytowana

Ortorombowy lavenit – nazwa zdyskredytowana

Ortoszamozyt (ortochamosyt) – rombowy polimorf szamozytu

Ortotaenit = taenit

Ortotarantulit – patrz arizonit

Ortotorbernit = torbernit

Ortoz – dawna obecnie niestosowana nazwa ortoklazu

Ortozoisyt = zoisyt

Ortyt (ceryn, finbotantalit, orthit) = allanit–(Ce)

Oruetyt = joseit

Orvillit – produkt przeobrażenia cyrkonu; składnik brazylijskich piasków cyrkonowych

Oryzyt (orizyt) = epistilbit

Osannit = riebeckit

Oserskit – słupkowo wykształcona odmiana aragonitu

Osm irydowy – patrz osmiridium

Osm rodzimy (osmit) = osmium

Osmiridium (osm irydowy) = iridosmin

Osmit – patrz osm rodzimy

Osmium = osm rodzimy

Osteolit (1) – zbita odmiana apatytu; wyróżniona również w Prusicach koło Złotoryi

Osteolit (2) – kopalna kość słoniowa zabarwiona na niebiesko domieszką wiwianitu

Ostranit – cyrkon z Brunszwiku (Niemcy)

Ostwaldyt – ziemista odmiana chlorargyrytu

Osumilit–(K,Mg) = osumilit

Ottrelit – odmiana chlorytoidu zawierająca około 8% MnO; znana m. in. z łupków krystalicznych Pogórza Izerskiego, Krobicy i Przecznicy koło Świeradowa Zdroju oraz Szklarskiej Poręby i Kowar

Ourayit–p = P–ourayit; nazwa robocza substancji określonej jako Pb2,8Ag3,6Bi5,6S13; zapewne z szeregu lilianitu

Ouro preto – utlenione związki Pt, Pd, Au, Cu, Fe lub Mn; znane m. in. ze stref wietrzenia kruszców

Outremer – patrz ultramaryna rodzima

Overton – różowa perła na powierzchni której występują dodatkowe barwy zwykle niebieskozielona, fioletowa, purpurowa, niebieska i zielona

Owl eye – agat z dwoma kolistymi centrami o barwach przypominających sowie oczy

Oxalit = humboldtyn

Oxammit = oksammit

Oxeye – labrador wykazujący pasową migotliwość; odpowiednio oszlifowany może dawać efekt kociego oka

Oxhaveryt = apofyllit

Oxolit – zkalcytyzowane kości wołów w stanie naturalnym przypominające kość słoniową; sztucznie barwione na zielono imitują jadeit

Oxy-apatit = oksy-apatyt

Oxy-chromdravit = oksy-chromdravit

Oxy-dravit = oksy-dravit

Oxy-elbait = oksy-elbait

Oxy-ferri-foitit = oksy-ferri-foityt

Oxy-feruvit = oksy-feruvit

Oxy-foitit = oksy-foityt

Oxykinoshitalit  = oksykinoshitalit

Oxy-liddicoatit = oksy-liddicoatyt

Oxy-Mg-ferri-foitit = oksy-Mg-ferri-foityt

Oxy-Mg-foitit = oksy-Mg-foityt

Oxy-rossmanit = oksy-rossmanit

Oxy-schorl = oksy-schörl

Oxy-uvit = oksy-uvit

Oyamalit – odmiana cyrkonu zasobna w pierwiastki ziem rzadkich i fosfor

Ozakit – patrz ozarkit

Ozarkit (2) – kamienie o barwie różowoczerwonej

Ozarkit (ozakit) (1) – promieniste skupienia śnieżnobiałego białego thomsonitu pozyskiwane w górach Ozark (Arkansas, Stany Zjednoczone)

Ozocerit – patrz ozokeryt

Ozokeryt (ozocerit, wosk ziemny) – mieszanina stałych węglowodorów; pozostałość po naturalnym odparowaniu z ropy naftowej lżejszych węglowodorów w czasie jej migracji ku powierzchni ziemi; odmianą ozokerytu jest aładża

 

Jeżeli chcesz szybko przejść do nadrzędnych stron kliknij jeden z poniższych interaktywnych przycisków.

 

            UWAGA!!! Encyklopedia Minerałów ma dość dużą objętość. Przy takiej ilości niesionej informacji możliwe są oczywiście różnorakie pomyłki. Dlatego prosimy wszystkich odwiedzających o zgłaszanie wszelkiego rodzaju wykrytych błędów.

JESTEŚ    GOŚCIEM

W SUMIE OD ZAŁOŻENIA WITRYNY W 2005 ROKU ODWIEDZONO JĄ
JUŻ   RAZY