Wzór i skład chemiczny minerałów
Każdy minerał to pierwiastek lub związek chemiczny o ściśle określonym składzie. Skład ten w zależności od zawartych domieszek może się zmieniać w
pewnych granicach jednak pod warunkiem że nie na to wpływu na strukturę danego
minerału.
Dopuszczalne są natomiast wywołane przez te domieszki pewne wahania jego właściwości
fizycznych i chemicznych o ile jednak nie naruszają one określonych granic w
jakich jest to jeszcze ten minerał. Obecność nawet pojedynczych atomów pewnych
pierwiastków w strukturze minerału może na przykład sprawić że będzie on
promieniotwórczy lub
fluoryzujący.
Nauką zajmującą się badaniem rozprzestrzenienia pierwiastków chemicznych w
przyrodzie jest geochemia. Więcej informacji o pierwiastkach chemicznych
znajdziesz przeglądając układ okresowy pierwiastków.
UKŁAD OKRESOWY PIERWIASTKÓW
| Grupa | Ia | IIa | IIIb | IVb | Vb | VIb | VIIb | VIIIb | Ib | IIb | IIIa | IVa | Va | VIa | VIIa | VIIIa | ||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Okres | ||||||||||||||||||
| 1 | 1 H |
2 He |
||||||||||||||||
| 2 | 3 Li |
4 Be |
5 B |
6 C |
7 N |
8 O |
9 F |
10 Ne |
||||||||||
| 3 | 11 Na |
12 Mg |
13 Al |
14 Si |
15 P |
16 S |
17 Cl |
18 Ar |
||||||||||
| 4 | 19 K |
20 Ca |
21 Sc |
22 Ti |
23 V |
24 Cr |
25 Mn |
26 Fe |
27 Co |
28 Ni |
29 Cu |
30 Zn |
31 Ga |
32 Ge |
33 As |
34 Se |
35 Br |
36 Kr |
| 5 | 37 Rb |
38 Sr |
39 Y |
40 Zr |
41 Nb |
42 Mo |
43 Tc |
44 Ru |
45 Rh |
46 Pd |
47 Ag |
48 Cd |
49 In |
50 Sn |
51 Sb |
52 Te |
53 I |
54 Xe |
| 6 | 55 Cs |
56 Ba |
57* La |
72 Hf |
73 Ta |
74 W |
75 Re |
76 Os |
77 Ir |
78 Pt |
79 Au |
80 Hg |
81 Tl |
82 Pb |
83 Bi |
84 Po |
85 At |
86 Rn |
| 7 | 87 Fr |
88 Ra |
89** Ac |
104 Rf |
105 Db |
106 Sg |
107 Bh |
108 Hs |
109 Mt |
110 Uun |
111 Uuu |
112 Uub |
114 Uuq |
116 Uuh |
118 Uuo |
|||
| *Lantanowce | 58 Ce |
59 Pr |
60 Nd |
61 Pm |
62 Sm |
63 Eu |
64 Gd |
65 Tb |
66 Dy |
67 Ho |
68 Er |
69 Tm |
70 Yb |
71 Lu |
||||
| **Aktynowce | 90 Th |
91 Pa |
92 U |
93 Np |
94 Pu |
95 Am |
96 Cm |
97 Bk |
98 Cf |
99 Es |
100 Fm |
101 Md |
102 No |
103 Lw |
||||
PIERWIASTKI ATMOFILNE - pierwiastki chemiczne odznaczające się wielką lotnością (w zwykłych warunkach ciśnienia i temperatury występujące w stanie gazowym) lub dające z tlenem związki łatwo lotne (np. H2O, CO2). Gromadzą się w atmosferze ziemskiej i hydrosferze. Do pierwiastków atmofilnych należą głównie gazy szlachetne, wodór, węgiel, azot i tlen.
PIERWIASTKI BIOFILNE - pierwiastki chemiczne wchodzące w skład organizmów żywych, niezbędne do budowy ich ciała oraz dla procesów przemiany materii. Najważniejsze pierwiastki biofilne to: wodór, węgiel, azot, tlen, siarka i fosfor.
PIERWIASTKI CHALKOFILNE (pierwiastki kruszcolubne) - pierwiastki chemiczne łatwo łączące się z siarką, występujące w przyrodzie głównie w postaci siarczków (rzadziej arsenków, antymonków itp.). Do pierwiastków chalkofilnych należą głównie metale ciężkie, np. miedź, srebro, cynk, ołów, kobalt i rtęć.
PIERWIASTKI LITOFILNE (pierwiastki skałolubne) - pierwiastki chemiczne najłatwiej łączące się z tlenem w związki trudno lotne. W przyrodzie występują głównie w postaci krzemianów, soli innych kwasów tlenowych lub tlenków. Do najpospolitszych pierwiastków litofilnych należą: sód, potas, magnez, wapń, glin, krzem, tytan i mangan. Pierwiastki te są głównymi składnikami skorupy ziemskiej.
PIERWIASTKI SYDEROFILNE - żelazo i pierwiastki chemiczne mające mniejsze od niego powinowactwo chemiczne do tlenu i siarki oraz wykazujące znaczną rozpuszczalność w stopach metalicznego żelaza. Do pierwiastków syderofilnych zalicza się oprócz żelaza, kobalt, nikiel i platynowce. Pierwiastki te są jednak skoncentrowane głównie w jądrze Ziemi.
JESTEŚ
GOŚCIEM